Bankadan kredi çektiğinizde önünüze sayfalarca sözleşme konur ve "buraya imza atın" denir. Çoğu kişi okumadan imzalar. Ancak o sayfalarda cebinizi ciddi şekilde etkileyebilecek maddeler gizlidir.
1. Dosya Masrafı ve Ekspertiz Ücreti
Bankalar kredi kullandırırken "dosya masrafı" veya "tahsis ücreti" alır. Bu ücret kredi tutarının %1-2'si kadar olabilir. 500.000 TL'lik bir kredide 5.000-10.000 TL dosya masrafı ödeyebilirsiniz. Bu tutar genellikle iade edilmez.
2. Zorunlu Sigorta Dayatması
Bankalar kredi verirken hayat sigortası, işsizlik sigortası veya konut sigortası yaptırmanızı isteyebilir. Hukuken sadece konut kredilerinde DASK (deprem sigortası) zorunludur. Diğer sigortalar için "sigortasız kredi istiyorum" diyebilirsiniz, ancak faiz oranı artabilir.
3. Değişken Faiz Tuzağı
Bazı kredilerde "ilk 6 ay %2.5, sonra değişken faiz" gibi maddeler bulunur. Başlangıçtaki düşük faiz sizi cezbeder, ancak 6 ay sonra faiz oranı piyasa koşullarına göre %4-5'e çıkabilir. Taksitiniz aniden ikiye katlayabilir.
4. Erken Kapama Cezası
Kredinizi vadesinden önce kapatmak istediğinizde banka "erken ödeme komisyonu" alır. Bu oran konut kredilerinde kalan anaparanın en fazla %2'si, ihtiyaç kredilerinde %1'idir. 300.000 TL kalan anaparada 6.000 TL erken kapama ücreti ödemeniz gerekebilir.
5. Temerrüt (Gecikme) Faizi
Taksitinizi zamanında ödemezseniz, geciken miktar üzerinden "temerrüt faizi" uygulanır. Bu faiz, normal faiz oranının 1.5-2 katı olabilir. Bir taksit 10 gün gecikirsa bile ciddi bir ek maliyet oluşur.
6. Kredi Kartı Taksitlendirme Faizi
Kredi kartı borcunuzu taksitlendirdiğinizde uygulanan faiz oranı, normal tüketici kredisi faizinden çok daha yüksektir. Aylık %3-4 faiz, yıllık %36-48'e denk gelir. Mümkünse kredi kartı borcu yerine ihtiyaç kredisi çekerek kapatmak daha avantajlıdır.
7. Çapraz Teminat Maddesi
Bazı sözleşmelerde "çapraz teminat" maddesi bulunur. Bu, konut krediniz için verdiğiniz ipotek, aynı bankadaki diğer borçlarınız için de teminat olarak kullanılabilir anlamına gelir. Yani konut kredinizi ödeyip bitirseniz bile, kredi kartı borcunuz varsa ipotek kaldırılmayabilir.
Kendinizi Nasıl Korursunuz?
- Sözleşmeyi imzalamadan önce eve götürüp okuyun
- Toplam geri ödeme tutarını sorun (sadece taksiti değil)
- Sabit faiz tercih edin
- Sigorta zorunluluğunu sorgulayın
- Erken kapama koşullarını öğrenin
Kredi Sözleşmenizi Anlamakta Zorlanıyor musunuz?
Kredi sözleşmenizi Anlat'a yükleyin. Yapay zeka her maddeyi sade dile çevirsin, gizli ücretleri ve riskleri tespit etsin.